Cháo tà lụt tà lao

    Miền Tây Quảng Trị, nơi sinh sống chủ yếu của hơn 80 ngàn đồng bào dân tộc thiểu số Vân Kiều, Pa Cô. Mặc dù về kinh tế, đồng bào còn gặp nhiều khó khăn nhưng về văn hóa (nhất là văn hóa ẩm thực) thì miền núi Quảng Trị là nơi sản sinh ra rất nhiều món ăn. Từ thời khốn khó cho đến ngày nay cuộc sống đã có nhiều thay đổi, thì ẩm thực Vân Kiều, Pa Cô luôn là điểm nhấn đối với du khách thập phương, đặc biệt là trên hành lang văn hóa Đông – Tây, nó thực sự là sức mạnh tiềm tàng, nguồn tài nguyên “xanh” chưa được khai quật đến.

    Đối với bản làng Vân Kiều, Pa Cô, có những món ăn đã vào sâu thẳm trong kí ức mỗi con người. Khi nhắc đến biết bao kỉ niệm lại ùa về. Nó được bắt nguồn từ thời khốn khó. Dường như những ngày nghèo khó chính là nơi sản sinh và “trao tay” mỗi người những kỉ niệm. Cũng chẳng phải cao lương mỹ vị, cũng chẳng phải món ăn ngày thường, “tà lụt tà lào” là sự kết hợp, sự sáng tạo trong cách ăn uống của người đồng bào Vân Kiều, Pa Cô.

    "Tà lụt tà lào” hay còn gọi là món cháo măng, nó chỉ xuất hiện vào thời khắc quan trọng nhất của năm, đó là mùa giáp hạt, khi mà hũ gạo đã vơi gần hết, cái bụng đã đói, âm thanh sôi réo từng cơn thì chỉ còn cách nấu cháo ăn cho qua ngày chứ không mong một bữa cơm đông đầy như ngày thường nữa.

    Măng, một nguyên liệu chính để tạo nên món “Tà lụt tà lào” – đặc sản của người Vân Kiều, Pa Cô ở miền Tây Quảng Trị.

    Măng, một nguyên liệu chính để tạo nên món “Tà lụt tà lào” – đặc sản của người Vân Kiều, Pa Cô ở miền Tây Quảng Trị.

    Bạn có thể hình dung rằng, vào từ tháng 4 đến tháng 6 dương lịch, lúc này tiết trời vẫn rất gay gắt. Ở miền rừng cũng chịu cảnh hạn hán. Lúc này mẹ tôi lên rẫy bẻ củ măng tươi về nấu cháo, và món cháo này được gọi là “Tà lụt tà lào” vì những thứ gì còn lại hoặc kiếm được trên nương trên bẫy đều có thể cho vào để nấu thành một nồi cháo mang đủ hương vị núi rừng “cứu đói” cho cả gia đình mùa giáp hạt.

    Đã qua rồi những ngày tháng như vậy, những người con Vân Kiều, Pa Cô sống và lớn lên nhờ nồi cháo măng của mẹ. Mẹ thường ra vườn hái quả bí đỏ, ngắt vài đọt ớt, đọt sắn, rau dớn, rau rừng... còn tụi nhỏ chúng tôi đi bắt cá suối sau đó nướng lên.

    Bố thì trên đường đi rẫy về bắt được con chuột, con sóc, hay con dúi... Tất cả các nguyên liệu trên sơ chế, để ráo nước. Rồi mẹ cho nắm gạo vào cối giã, củ măng gọt vỏ thái sợi rồi cũng cho vào cối giã sơ, giã thêm vài trái ớt sau đó cho vào nồi nước đun sôi cùng bí đỏ, thịt rừng trong khoảng 20 phút. Rồi cho tất cả các loại rau vào nồi cháo đang sôi.

    Thường những lúc mẹ nấu cháo, những đứa trẻ ngồi cạnh chờ đợi và được nghe tiếng réo lên của nước, tiếng tí tách của lửa. Nồi cháo tiếp tục đun khoảng 5 phút. Lúc này mùi thơm đã bay ngào ngạt, tụi nhỏ háo hức được mẹ múc vào từng bát rồi hì hà hì hụi húp lấy húp để cho vả cả mồ hôi, vị vay, nóng, mặt đứa nào cũng đỏ bừng mà nhìn nhau cười...

    Món cháo măng luôn luôn đi theo kí ức của người Vân Kiều, Pa Cô ở miền Tây Quảng Trị

    Món cháo măng luôn luôn đi theo kí ức của người Vân Kiều, Pa Cô ở miền Tây Quảng Trị

    Nồi cháo thơm ngon đậm đà là nhờ hương vị núi rừng hòa quyện vào nhau và nó giúp những đứa trẻ lớn lên, nó theo mỗi người khi đi xa luôn nhớ về bản làng, cái nôi sản sinh và nuôi dưỡng những con người hiền lương, chân thành, yêu thiên nhiên và hết thảy những con người.

    Cuộc sống có rất nhiều đổi thay, mặc dù mùa đói giáp hạt vẫn còn nhưng nó được sẻ chia bằng những tấm lòng của người miền xuôi. “Tà lụt tà lào” không trở thành kí ức, món cháo măng này vẫn hiện hữu và nó đã trở thành đặc sản của người Vân Kiều, Pa Cô ở miền Tây Quảng Trị.

    Đọt củ mì là món rau tạo nên sức hấp dẩn của cháo măng.

    Đọt củ mì là món rau tạo nên sức hấp dẩn của cháo măng.

    Nếu có một thứ gì đó khi nhắc đến đã xốn xang thì đó là cháo măng, khi nhắc đến thấy tự hào thì nó cũng là cháo măng vì cháo măng đã trở thành món đặc sản ẩm thực của đồng bào. Và tôi tin, chính cháo măng đối với đồng bào hay du khách gần xa đó là văn hóa, đó cũng là ẩm thực. Từ ẩm thực đã sản sinh ra văn hóa và từ văn hóa, ẩm thực sẽ trường tồn.

    Một vài loại lá rừng tạo nên vị chua ngọt cho món cháo măng

    Một vài loại lá rừng tạo nên vị chua ngọt cho món cháo măng

    Cá nướng bếp than tạo nên sức cuốn hút đối với bữa ăn, nhất là ăn kèm với cháo măng sẽ có hương vị rất đặc biệt

    Cá nướng bếp than tạo nên sức cuốn hút đối với bữa ăn, nhất là ăn kèm với cháo măng sẽ có hương vị rất đặc biệt


     

    create

    Nguyễn Thành Luân / xanhx.vn

    Nguồn: http://xanhx.vn/du-lich-az/chao-ta-lut-ta-lao-2760.html

    Đến Quảng Bình đừng bỏ lỡ món ăn này

    Đến Quảng Bình đừng bỏ lỡ món ăn này

    timer11/09/2020

    Quảng Bình là một vùng đất lý tưởng để du khách lựa chọn là điểm đến cho hành trình du lịch của mình. Khi đến đây, ngoài chiêm ngưỡng những cảnh đẹp thì khách du lịch còn được thưởng thức nhiều món ăn vô cùng hấp dẫn của vùng đất này.

    Bún mắm nêm chỉ nhắc đến thôi đã thấy thèm

    Bún mắm nêm chỉ nhắc đến thôi đã thấy thèm

    timer11/09/2020

    Trong mâm cúng đất tháng Hai âm lịch của người Huế, luôn phải có một chén mắm nêm cùng dĩa rau khoai lang luộc. Tương truyền chén mắm nêm là để cúng cho những người Chăm vốn là chủ nhân trước đây của vùng đất Châu Ô, Châu Rí... Mắm nêm cũng là một đặc sản của người Chăm truyền lại.

    Ca sĩ Thái Thùy Linh làm phở cuốn giữa rừng Phong Nha - Kẻ Bàng

    Ca sĩ Thái Thùy Linh làm phở cuốn giữa rừng Phong Nha - Kẻ Bàng

    timer08/09/2020

    Trong hành trình “Du ca: Đi và hát”, Thái Thùy Linh đưa khán giả đến với vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng để cùng tận hưởng thiên nhiên. Mở màn cho chuyến hành trình tại đây, nữ ca sĩ đã giới thiệu món phở cuốn đặc biệt giữa khung cảnh hoang sơ.

    Món bánh Tu Huýt Quảng Trị khiến thực khách ăn rồi nhớ mãi

    Món bánh Tu Huýt Quảng Trị khiến thực khách ăn rồi nhớ mãi

    timer20/07/2020

    Những chiếc bánh Tu Huýt của Quảng Trị mang hương vị thơm dẻo của bột sắn, của khoai kèm vị ngọt dịu của đường mía, trở thành một món quà vặt mà ai lỡ ăn rồi sẽ nhớ mãi.